Prof. Dr. Murat KAN ile T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131 ilgilendiren \u00d6zel R\u00f6portaj,\u00a0<\/p>\r\n
<\/p>\r\n
Soru:<\/strong> Hocam, Zengezur Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n kamuoyuna \u201cekonomik entegrasyon\u201d ve \u201clojistik kolayl\u0131k\u201d gibi pozitif y\u00f6nleri anlat\u0131l\u0131yor. Siz neden kar\u015f\u0131s\u0131n\u0131z?<\/p>\r\n <\/p>\r\n Prof. Dr. Murat KAN:<\/strong><\/p>\r\n \u00c7\u00fcnk\u00fc bu anla\u015fma, ilk bak\u0131\u015fta cazip g\u00f6r\u00fcnen ekonomik vaatlerin ard\u0131na saklanm\u0131\u015f stratejik bir tuzakt\u0131r. Tarih bize defalarca g\u00f6sterdi ki; T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131 birbirine ba\u011flayan ana damarlar yabanc\u0131 denetimine ge\u00e7ti\u011finde, siyasi ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k da er ge\u00e7 tehlikeye girer. Osmanl\u0131 d\u00f6neminde Balkanlar\u2019dan Orta Asya\u2019ya kadar uzanan ba\u011flar\u0131m\u0131z, Berlin Kongresi (1878) ve Sevr Antla\u015fmas\u0131 (1920) gibi masa ba\u015f\u0131 planlarla kopar\u0131ld\u0131. Bug\u00fcn Zengezur \u00fczerinden benzer bir oyun oynan\u0131yor.<\/p>\r\n <\/p>\r\n Soru:<\/strong> Yani bu anla\u015fma, tarihsel bir tehlikenin modern versiyonu mu?<\/p>\r\n <\/p>\r\n Prof. Dr. Murat KAN:<\/strong><\/p>\r\n Kesinlikle. Osmanl\u0131\u2019n\u0131n \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f s\u00fcrecinde sadece toprak kaybetmedik, ayn\u0131 zamanda haf\u0131zam\u0131z da hedef al\u0131nd\u0131. Osmanl\u0131\u2019n\u0131n \u015fanl\u0131 tarihi unutturuldu, ar\u015fivler tahrip edildi, k\u00fclt\u00fcrel ba\u011flar\u0131m\u0131z zay\u0131flat\u0131ld\u0131. Sovyetler Birli\u011fi d\u00f6neminde ise Zengezur, kas\u0131tl\u0131 olarak T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n do\u011fu-bat\u0131 ba\u011f\u0131n\u0131 koparmak i\u00e7in bir bariyer haline getirildi. Bug\u00fcn ise \u201ckoridor\u201d ad\u0131yla, yine T\u00fcrk milletinin gelece\u011fini riske atacak bir d\u00fczen kurulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\r\n <\/p>\r\n Soru:<\/strong> Zengezur\u2019un tarih boyunca stratejik \u00f6nemi neydi?<\/p>\r\n <\/p>\r\n Prof. Dr. Murat KAN:<\/strong><\/p>\r\n Zengezur hatt\u0131, tarih boyunca T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n kalp damar\u0131yd\u0131. Sel\u00e7uklu d\u00f6neminde \u0130pek Yolu\u2019nun ana ge\u00e7i\u015f noktas\u0131yd\u0131. Osmanl\u0131 d\u00f6neminde Kafkasya ile Anadolu aras\u0131ndaki stratejik ba\u011f burada korunuyordu. Bu hatt\u0131 kontrol eden, do\u011fudan bat\u0131ya uzanan ticaret yollar\u0131n\u0131 ve siyasi dengeleri de kontrol ederdi. \u0130\u015fte bu y\u00fczden, Zengezur\u2019un denetimi T\u00fcrk Devletleri\u2019nin tam kontrol\u00fcnde olmazsa, bu hat zamanla T\u00fcrk milletinin aleyhine kullan\u0131labilecek bir stratejik tuzak haline gelir.<\/p>\r\n <\/p>\r\n Soru:<\/strong> Peki bu anla\u015fman\u0131n uzun vadede yaratabilece\u011fi riskler nelerdir?<\/p>\r\n <\/p>\r\n Prof. Dr. Murat KAN:<\/strong><\/p>\r\n Birincisi, enerji hatlar\u0131m\u0131z\u0131n yabanc\u0131 denetime ge\u00e7mesi. \u0130kincisi, ticaret yollar\u0131m\u0131z\u0131n siyasi bask\u0131 arac\u0131 olarak kullan\u0131labilmesi. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc ise, T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n k\u00fclt\u00fcrel entegrasyonunun engellenmesi. Yani mesele sadece co\u011frafya de\u011fil, ayn\u0131 zamanda k\u00fclt\u00fcr, siyaset ve ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k meselesidir.<\/p>\r\n <\/p>\r\n Soru:<\/strong> T\u00fcrk Devletleri Te\u015fkilat\u0131 bu konuda nas\u0131l bir tav\u0131r almal\u0131?<\/p>\r\n <\/p>\r\n Prof. Dr. Murat KAN:<\/strong><\/p>\r\n Benim \u00e7a\u011fr\u0131m net: T\u00fcrk Devletleri Te\u015fkilat\u0131 ve t\u00fcm karde\u015f devletler, bu anla\u015fmaya kar\u015f\u0131 ortak bir irade sergilemeli. \u00d6nce ba\u011f\u0131ms\u0131z bir stratejik de\u011ferlendirme yap\u0131lmal\u0131, ard\u0131ndan \u201cT\u00fcrk\u2019\u00fcn menfaatine olmayan hi\u00e7bir imza at\u0131lmayacakt\u0131r\u201d<\/em><\/strong> ilkesi hayata ge\u00e7irilmelidir. Biz tarihten ders almazsak, tarih bizi tekrar ayn\u0131 tuza\u011fa d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr.<\/p>\r\n <\/p>\r\n Soru:<\/strong> Son olarak T\u00fcrk milletine mesaj\u0131n\u0131z nedir?<\/p>\r\n <\/p>\r\n Prof. Dr. Murat KAN:<\/strong><\/p>\r\n Unutmayal\u0131m ki, tarih tekerr\u00fcr eder; ama ders almas\u0131n\u0131 bilen milletler i\u00e7in tekerr\u00fcr etmez. Zengezur, T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n gelece\u011finin kilididir. O kilidin anahtar\u0131 mutlaka T\u00fcrk\u2019\u00fcn elinde olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\r\n <\/p>\r\n <\/p>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Prof. Dr. Murat KAN ile T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131 ilgilendiren \u00d6zel R\u00f6portaj,\u00a0 Soru: Hocam, Zengezur Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n kamuoyuna \u201cekonomik entegrasyon\u201d ve \u201clojistik kolayl\u0131k\u201d gibi pozitif y\u00f6nleri anlat\u0131l\u0131yor. Siz neden kar\u015f\u0131s\u0131n\u0131z? Prof. Dr. Murat KAN: \u00c7\u00fcnk\u00fc bu anla\u015fma, ilk bak\u0131\u015fta cazip g\u00f6r\u00fcnen ekonomik vaatlerin ard\u0131na saklanm\u0131\u015f stratejik bir tuzakt\u0131r. Tarih bize defalarca g\u00f6sterdi ki; T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131 birbirine […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":485,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,3,1,6,8,9],"tags":[208,209,230,234,239,204,167,171,200],"class_list":["post-481","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","category-egitim","category-genel","category-gundem","category-manset","category-politika","tag-akademi","tag-akademisyen","tag-doc-dr-murat-kan","tag-goyce-zengezur","tag-goycezengezur","tag-psikoloji","tag-turkiye","tag-turkmenler","tag-yoncagazetesi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yoncagazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/481","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yoncagazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yoncagazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yoncagazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yoncagazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=481"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/yoncagazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/481\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":486,"href":"https:\/\/yoncagazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/481\/revisions\/486"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yoncagazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/485"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yoncagazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=481"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yoncagazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=481"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yoncagazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=481"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}